بسیاری از دوستان پیرامون توافق همکاری ۲۵ ساله میان چین و ایران پرسیدهاند. من مطالب زیادی پیرامون جزئیات آن نمی دانم. اما تصور نمی کنم که چندان جنبه حیاتی و اثربخشی خیلی فوری و فوتی برای ما داشته و یا باعث تغییر و تحولات چندانی شود.درعین حال هم بسیاری از مطالبی که علیه آن به راه افتاده هم فکر نمی کنم واقعیت داشته باشند. مقصودم مطالبی همچون تشبیه آن به ” ترکمنچای” ؛ ” واگذاری خاک ایران به چین” ؛” فروش ایران به چین” ؛” تسلیم منافع ایران به چین ” و تعابیری از این دست می باشند. این مطالب بیش ازآن که مبتنی برجزییات توافق باشند، منعکس کننده بی اعتمادی و نارضایتی از نظام است.آنچه که خیلی کلی پیرامون این توافق می توان گفت آن است که ایران امیدوار است در چارچوب آن بتواند از تکنولوژی پیشرفته چین در حوزه های اقتصادی، صنعتی، ارتباطات و بالاخص نظامی بهره مند شود.متقابلاً ، چینیها هم امیدوارند تا جدای از منافع اقتصادی ، در چارچوب آن توافق بتوانند یک جای پای محکمی درمنطقه مهم خلیج فارس و خاورمیانه برای خودشان ایجاد نمایند.ازاین کلیات که بگذریم، چند نکته پیرامون این قرار داد قابل ذکر است.
نخست آن که، بخشی از واکنش منفی ایرانیان به توافق ۲۵ساله با چین نتیجه رویکرد ایدئولوژیک و غیرواقع بینانه نظام علیه قراردادهای اقتصادی با غرب در گذشته می باشد.
روایت نظام از قراردادها، چه دردوران قاجارها و چه دردوران پهلویها این گونه بوده که تمامی آن قراردادها خیانت و صرفا درجهت اهداف استعمارگران غربی می بوده بدون آن که دست آورد چندانی برای ایران دربرمی داشته. اما حالا نظام دفعتا مدعی شده که اگر چه همه قراردادهای قبلی استعماری می بوده اما قرارداد با چین استثنائا استعماری نبوده و سرشار از منافع اقتصادی برای ایران است و توقع دارد که مردم هم آن را باور کنند. آن تبلیغات یکسویه و مملو از تحریف علیه قراردادهای قبل از انقلاب، اکنون مصیبتی شده برای نظام درتوجیه و دفاع از توافق با چین.
نکته دومی که می بایستی در خصوص این قرارداد گفت آن است که نزدیکی با پکن محصول رویکرد غرب ستیزی و دشمنی با آمریکاست که باعث شده ایران مجبور شود همه تخم مرغ هایش را در سبد چین و روسیه بگذارد.بنابراین هردو قدرت می دانند که در نتیحه اصرار ایران بر دشمنی با غرب و امریکا،ما از قدرت چانه زنی زیادی برخوردار نیستیم و مجبوریم با چینی ها و روس ها حسب منافع آن ها کنار بیاییم.
برچسب:
نویسنده: یاسین رضوانی